Güzin Öztürk’ün çocuk hikâye ve romanlarının değerler eğitimi açısından incelenmesi - Aktı, Elanur (Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü)
Toplum çeşitli unsurların bir araya gelmesiyle oluşan düzen bütünüdür. Çeşitli oluşumların olduğu bu bütünün çekirdek kısmı çocuklardır. Çocuklar toplumun en küçük ve en etkili dinamizmidir. Bu nedenle çocuk eğitimi büyük önem arz eder. Çocuk eğitiminde en büyük şekillendirici değerlerdir. Değerler, zamanla gelişim, değişim göstermesine karşın menşeinde aynıdır. Eğitimde bu öneminden ötürü değerler ve eğitimi Milli Eğitim Bakanlığının hazırlamış olduğu Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde güncellenmiştir. Bu çalışmada, Güzin Öztürk’ün yedi çocuk kitabı olan “Kuş Olsam Evime Uçsam, Kar Kurdu ve Canavar, Ben Bir Hayaletim, Kayıp Kapının Anahtarı, Sanal Zombi Anneannem, Süper Koşucu, Tumpa Tumpa Sakın Kaybolma” adlı eserler, Milli Eğitim Bakanlığı Maarif Programı tarafından belirlenen 20 değer bağlamında incelenmiştir. Bu değerler “adalet, aile bütünlüğü, çalışkanlık, dostluk, duyarlılık, dürüstlük, estetik, mahremiyet, merhamet, mütevazılık, özgürlük, sabır, sağlıklı yaşam, saygı, sevgi, sorumluluk, tasarruf, temizlik, vatanseverlik, yardımseverlik” kavramlarını kapsamaktadır. Araştırma nitel bir araştırma olup genel tarama ve doküman analizi yöntemiyle incelenmiştir. Kitaplar tarandıktan sonra içerisinde yer alan değerler sınıflandırılarak yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda incelenen 7 kitap içerisinde 20 değer tespit edilmiş olup eserlerde toplamda 315 değer ifadesine ulaşılmıştır. Eserlerde en fazla aile bütünlüğü değerinin (42) yer aldığı belirlenmiştir. Araştırma sonucunda aile bütünlüğü değerinin yanı sıra diğer değerlerin de eserlerde tespit edilmesine bakılarak, Güzin Öztürk’ün kitaplarının değer aktarımı açısından önemli bir eğitim materyali olduğu kanısına varılmıştır. Yazarın eserleri, MEB’in 2024 yılında yayımladığı müfredatta yer alan değerlere uyumlu ve yardımcı bir kaynak olarak ele alınabilir.

Society is a whole formed by various elements coming together. At the core of this whole that consist of diverse components, are children. Children are the smallest yet most effective dynamic of society. Therefore, child education is of a great importance. The most shaping elements in child education are values. Although values change, develop, and transform over time, their essence remains the same. Due to this importance, values and education have been updated in the Türkiye Yüzyılı Maarif Model prepared by the Ministry of National Education. In this study, seven children's books by Güzin Öztürk—“Kuş Olsam Evime Uçsam, Kar Kurdu ve Canavar, Ben Bir Hayaletim, Kayıp Kapının Anahtarı,Sanal Zommbi Anneannem, Süper Koşucu, Tumpa Tumpa Sakın Kaybolma”—were examined within the scope of 20 values determined by the Ministry of National Education's Curriculum. These values include the concepts of justice, family unity, diligence, friendship, sensitivity, honesty, aesthetics, privacy, compassion, humility, freedom, patience, healthy living, respect, love, responsibility, frugality, hygiene, patriotism, and benevolence. The selected books and the relationship between these books and the 20 values were determined in this research. This is a qualitative study, and the books were examined through general survey and document analysis methods. After being scanned, the values in the content were classified and interpreted. As a result of the study, it was found that all seven books contained the 20 values, with a total of 315 value occurrences. The most frequently found value was “family unity” with 42 instances. The study concluded that the concept of family unity is effectively conveyed and that other values are also reflected. Thus, it is believed that Güzin Öztürk’s books are valuable educational materials. These books may be used as a resource aligned with the curriculum and the values in the Ministry of National Education's program.
An ınvestıgatıon of Güzin Öztürk’s storıes and novels for chıldren ın terms of values
Keywords: Çocuk Edebiyatı; Maarif Modeli; Değerler Eğitimi; Güzin Öztürk; Children’s Literature; Maarif Model; Values Education; Güzin Öztürk