Karaçalı pulunun sulu ekstresinin LC-MS/MS karakterizasyonu ve yara iyileştirici etkisinin incelenmesi

Abstract

Doğal ürünler, özellikle bitkilerden elde edilen ekstraktlar, sahip oldukları geniş biyolojik aktivite spektrumu ve olası terapötik kullanım alanları nedeniyle bilimsel araştırmalarda önemli bir yer tutmaktadır. Rhamnaceae (Cehrigiller), dünya genelinde yaklaşık 50–60 cins ve 900’e yakın tür içeren bir bitki familyasıdır. Bu familya çoğunlukla çalılardan ve küçük ağaçlardan oluşur. Paliurus spina-christi Miller (Karaçalı), Rhamnaceae familyasına ait bir çalı bitkisidir. Çok çeşitli habitatlarda yetişebilen, oldukça yaygın bulunan bir türdür.

Bu çalışmada karaçalı pulu olarak bilinen bitki tohumlarının total fenolik madde miktarı ve fenolik madde içeriği belirlenmiştir. Yapısında bulunan fenolik maddeler LC-MS/MS ile belirlenmiştir. Antimikrobiyal aktivite belirlemek için disk difüzyon yöntemi uygulanmıştır. Antikanserojenik aktivite kapsamında L929, A549 ve G361 hücreleri kullanılmıştır. Yara oluşumu için L929 hücreleri ve çizik modeli uygulanmıştır.

Sağlıklı hücreler üzerinde proliferatif etkili olduğu, kanserli hücrelere ise düşük dozlarda antikanseronik etki gösterdiği görülmüştür. Antimikrobiyal etkisi incelendiğinde E. coli üzerine etkili değilken, S. aureus ve C.albicans e karşı antibakteriyel ve antifungal etki gösterdiği belirlenmiştir. Ekstraktın oluşturulan yara üzerine doku rejeneratif etkili olduğu da belirlenmiştir. Yapısında en yüksek miktarda bulunan bileşiğin prokatekuik aldehit (0,041 mg analit/g ekstrakt) olduğu sonra sırasıyla salisilik asit (0,028 mg analit/g ekstrakt), protokatekuik asit (0,021 mg analit/g ekstrakt) bulunduğu belirlenmiştir. Yüksek miktarda bulunan elementlerin kalsiyum (Ca), potasyum (K) ve magnezyum (Mg) olduğu görülmüştür.

Sonuçta oldukça yaygın olarak bulunan türün tohumlarının antikanserojenik, antifungal ve doku rejeneratif etkileriyle öne çıktığı söylenilebilir.

Natural products, especially extracts obtained from plants, hold an important place in scientific research due to their broad spectrum of biological activity and potential therapeutic uses. Rhamnaceae is a plant family containing approximately 50-60 genera and nearly 900 species worldwide. This family mostly consists of shrubs and small trees. Paliurus spina-christi Miller (Blackthorn) is a shrub belonging to the Rhamnaceae family. It is a fairly common species that can grow in a wide variety of habitats.

This study determined the total phenolic content and phenolic compound content of seeds known as blackthorn scales. The phenolic compounds present were determined using LC-MS/MS. Disk diffusion method was applied to determine antimicrobial activity. L929, A549, and G361 cells were used for anticancer activity. L929 cells and a scratch model were used to simulate wound formation.

It was observed that the extract had a proliferative effect on healthy cells and an anticancer effect at low doses on cancerous cells. When its antimicrobial effect was examined, it was found to be ineffective against E. coli, but exhibited antibacterial and antifungal effects against S. aureus and C. albicans. The extract was also found to have a tissue regenerative effect on the created wound. It was determined that the compound with the highest amount in its structure is protocatechin aldehyde (0.041 mg analyte/g extract), followed by salicylic acid (0.028 mg analyte/g extract) and protocatechin acid (0.021 mg analyte/g extract). The elements with high amounts were calcium (Ca), potassium (K), and magnesium (Mg).

In conclusion, it can be said that the seeds of this fairly common species stand out with their anticancer, antifungal, and tissue regenerative effects.