Anadolu kilim motiflerinin çağdaş Türk sanatındaki etkisi ve medya araçları ile yeniden yorumu

Abstract

Geleneksel Anadolu kilim motifleri, toplumsal belleğin, kimliğin ve kültürel anlatımın önemli bir yansıtıcısı olmuştur. Ancak çağımızda gelişen teknolojiler ve küreselleşmenin etkisiyle görsel kültürdeki yerini zamanla kaybetmeye başlamıştır. Bu durum, kültürel sürekliliğin kesintiye uğramasına ve geleneksel simgelerin çağdaş sanat pratiklerinden dışlanmasına neden olmuştur. Söz konusu problem, yalnızca motiflerin estetik değerini değil, aynı zamanda taşıdıkları sembolik ve tarihsel anlamların da kaybolasına yol açmaktadır. Bu tez çalışasının amacı, Anadolu kilim motiflerinin kültürel ve simgesel değerini koruyarak, bu motiflerin çağdaş Türk sanatındaki temsillerini incelemek ve sayısal medya araçları ile nasıl yorumlanabileceğini ortaya koymaktır. Bu çalışmada geleneksel kilim sanatı ve hem Türkiye’de hem de dünyada çalışmalarında geleneksel sanatı kullanan sanatçıların eserleri amaçlı örneklem yöntemi ile belirlenmiş, tarihsel süreci, sembolik ve kültürel değerler bağlamında ele alınarak, analiz edilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda veri toplama yöntemleri, Feldman Yöntemi, Panofsky Yöntemi ve Kültürel Analiz Yöntemleri kullanılmıştır.

Traditional Anatolian kilim motifs have been a significant site of collective memory, identity, and cultural expression. However, in our age, technology and globalization have begun to lose their place in visual culture. This has led to the disruption of cultural continuity and the exclusion of traditional symbols from contemporary artistic practices. This problem leads not only to the loss of the motifs' aesthetic value but also to the loss of their symbolic and everyday meanings. The aim of this thesis is to collect representations of Anatolian kilim motifs in contemporary Turkish art, while preserving their cultural and symbolic value, and to reveal how they can be interpreted through digital media. This successful traditional kilim art and the products of traditional artists from both Türkiye and the world are being identified and analyzed through purposeful intervals, addressing the formation of symbolic and cultural values. Data collection methods used include the Feldman Method, the Panofsky Method, and Cultural Analysis Methods.