Beş yıldızlı termal otel işletmelerinde örgüt kültürünün mobbing ve örgütsel dışlanmaya etkisi: Afyonkarahisar’da bir araştırma

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Afyonkarahisar ilinde faaliyet gösteren beş yıldızlı termal otel işletmelerinde örgüt kültürünün, mobbing (psikolojik taciz) ve örgütsel dışlanma üzerindeki etkisini belirlemektir. Günümüz hizmet sektöründe, özellikle de insan ilişkilerinin ve duygusal emeğin ön planda olduğu otel işletmelerinde, çalışanlar arası etkileşimlerin niteliği ve örgüt yapısının şekillendirdiği sosyal atmosfer büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamda, örgüt kültürünün çalışan davranışları üzerindeki belirleyici etkisi, çalışanların örgüt içi deneyimlerini ve psikolojik iyi oluş düzeylerini derinden etkilemektedir. Çalışmanın kuramsal çerçevesinde, örgüt kültürü, mobbing ve örgütsel dışlanma kavramlarının tanımları, tarihsel gelişimleri ve birbirleriyle olan ilişkileri temel alınarak yapılandırılmıştır. Araştırmada nicel yöntem kullanılmış olup; Afyonkarahisar’da faaliyet gösteren beş yıldızlı termal otel işletmelerinde çalışan personele uygulanan anket yoluyla 456 kişiden veriler toplanmıştır. Araştırma kapsamında geliştirilen ölçekler, geçerlilik ve güvenilirlik analizlerinden geçirilmiştir. Elde edilen veriler, betimsel istatistikler, korelasyon ve regresyon analizleri aracılığıyla değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, örgüt kültürünün çalışanlar üzerindeki etkilerinin anlamlı ve yönlendirici olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle güçlü, kapsayıcı ve pozitif bir örgüt kültürü yapısının, çalışanlar arasında mobbing ve dışlanma gibi olumsuz davranışların görülme sıklığını azalttığı; buna karşın zayıf veya toksik örgüt kültürlerinin bu tür davranışları tetiklediği tespit edilmiştir. Ayrıca, örgüt kültürü, mobbing ve dışlanma davranışları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler belirlenmiştir

The purpose of this study is to determine the impact of organizational culture on mobbing (psychological harassment) and organizational exclusion in five-star thermal hotel establishments operating in Afyonkarahisar. In today's service sector, particularly in hotel establishments where human relations and emotional labor are at the forefront, the quality of employee interactions and the social atmosphere shaped by the organizational structure are of great importance. In this context, the decisive influence of organizational culture on employee behavior profoundly influences employees' experiences within the organization and their psychological well-being. The theoretical framework of the study is structured based on the definitions, historical developments, and interrelationships of the concepts of organizational culture, mobbing, and organizational exclusion. The research employed a quantitative method; data was collected from 456 employees through a survey administered to employees of five-star thermal hotel establishments operating in Afyonkarahisar. The scales developed for the study were subjected to validity and reliability analyses. The obtained data were evaluated through descriptive statistics, correlation, and regression analyses. The research findings revealed that the psychological effects of organizational culture on employees are significant and guiding. In particular, a strong, inclusive, and positive organizational culture has been found to reduce the incidence of negative behaviors such as mobbing and ostracism among employees, while weak or toxic organizational cultures have been found to trigger such behaviors. Furthermore, statistically significant relationships have been identified between organizational culture, mobbing, and ostracism.